Қазақстан Республикасының «Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы» Заңына сай жер қойнауын пайдалану құқығы тек мемлекет рұқсат беру арқылы келісімшарт, ал, кей жағдайларда мемлекеттік органдардың тиісті рұқсаты негізінде жүзеге асырылады. Сондықтан, пайдалы қазбаларды келісімшартсыз немесе мемлекеттік органдардың тиісті рұқсатынсыз өндіру заңсыз болып табылады.

1492598743 19aprinfogragkz001

МӘМС дегеніміз не?
Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі (МӘМС) – бұл тұрғын халық денсаулығын қорғау саласында халық мүддесін әлеуметтік тұрғыда қорғайтын мемлекеттік жүйе.
МӘМС жүйе қатысушыларына дер кезінде, қолжетімді, сапалы медициналық және дәрі-дәрмектік жәрдем көрсетуді қамтамасыз етеді.
МӘМС ендірудің қажеттілігі неде?
Әлемде инфекциялық емес аурулардың өсуімен, жаңа медициналық технологияларды ендірумен және егде жастағы халық санының артуымен байланысты өзгерістер белең алып келеді.
Халықаралық тәжірибеде МӘМС ендіру жоғарыда аталған талапқа жауап береді және денсаулық сақтау саласының қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етеді.
Қазақстанның қазіргі жүйесі мұндай талапқа дайын болуы және болып жатқан өзгерістерге дер кезінде әрекет етуі тиіс.
Көптеген ЭЫДҰ мемлекеттері МӘМС-ті таңдап отыр, себебі ол қаражатты аз мөлшерде қажет ететіндерден гөрі неғұрлым көп қажет ететіндерге қайта бөлуге мүмкіндік береді.
Мұндай көзқарас денсаулық қорғау жауапкершілігін мемлекет, жұмыс беруші және азамат арасында бөлуді талап етеді.
МӘМС ендіру жан-жақтылық, әлеуметтік әділеттілік пен ынтымақтастық принциптерін қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
МӘМС жүйесі қалай жұмыс істейді? МӘМС мемлекеттің, жұмыс берушінің және әр адамның ынтымақты жауапкершілігіне негізделген:
мемлекет экономикалық тұрғыда белсенді емес тұрғындар үшін жарна енгізетін болады: ЖОК-тан 4% (01.07.2017 ж. бастап) – 2 жыл, 5% (2018ж. бастап), 6% (2023ж. бастап), 7% (2024ж. бастап).
жұмыс берушілер – жалдамалы жұмыскерлер үшін (1%-дан (2017ж. бастап) кірістен 5%-ға дейін (2020ж.).
жұмыскерлер кірістен (1% (2019ж.), 2% (2020ж.).
және салық органдарында тіркелген өзін-өзі жұмыспен қамтыған азаматтар өзі үшін (кірісінен 2% (2017ж. бастап), 3% (2018ж. бас-тап), 5% (2019ж. бастап), 7% (2020ж. бастап).
ӘМСҚ дегеніміз не?
Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры (ӘМСҚ) – бұл медициналық қызметтерді сатып алу келісім шартында көзделген көлем мен шарттарға сәйкес медициналық көмек көрсететін денсаулық сақтау субъектілерінің аударымдар мен жарналарды жинауын, қызметті сатып алуы мен төлеуін жүзеге асыратын коммерциялық емес ұйым.
Азаматтың «сақтандырылғандығын» қалай білуге болады?
Азаматтың медициналық сақтандыруы бар-жоғын анықтау үшін медициналық ұйымның қызметкері бірыңғай электрондық деректер базасына азаматтың ЖСН-ін енгізеді.
Егер аударымдар жүргізілетін болса, онда жүгінуші сақтандыру ұсынатын барлық қызмет спектрін пайдалануға құқылы.
Өзін-өзі қамтыған және жұмыссыз азаматтар қалай МӘМС жүйесінің қатысушысы бола алады?
Жеке кәсіпкерлер жергілікті салық органдарына тіркелгені жөн. Жұмысы болмаған жағдайда жұмыспен қамту органдарына тіркеліп, жұмыссыз мәртебесін алуы қажет. Жұмыссыз ретінде тіркелген азаматтар үшін жарнаны мемлекет енгізеді.
МӘМС жүйесінде мемлекет кепілдік берген тегін медициналық көмек шеңберінде қандай қызмет түрлері бар?
жедел жәрдем және санитариялық авиация;
әлеуметтік маңызы бар аурулар кезіндегі медициналық көмек;
шұғыл жағдайлар кезіндегі медициналық көмек;
профилактикалық егулер.
Бұл пакет Қазақстанның барлық азаматтарына қолжетімді болады.
МӘМС жүйесіне қатысушы қандай қызмет түрлерін ала алады?
амбулаториялық-емханалық көмек;
стационарлық көмек;
стационарды алмастыратын көмек;
жоғары технологиялық медициналық қызмет көрсету.
Амбулаториялық-емханалық, стационарлық және стационарды алмастыратын көмек көрсету кезінде халықты дәрілік заттармен қамтамасыз ету көзделеді.
Мемлекет ӘМСҚ-ға кім үшін жарна төлейді?
«МӘМС туралы» заңға сәйкес қорға жарна төлеуден босатылатындар:
балалар
көп балалы аналар
ҰОС қатысушылары мен мүгедектер
мүгедектер
жұмыссыз ретінде тіркелгендер
интернаттық ұйымдарда білім алушылар мен тәрбиленушілер
оқытудың күндізгі нысаны бойыша оқитындар
бала тууға, бала асырап алуға байланысты демалыстағылар
жұмыс істемейтін жүкті әйелдер, сондай-ақ баласы үш жасқа толғанға дейін бала күтіп, жұмыс істемей отырғандар
зейнеткерлер
әскери қызметшілер
арнаулы мемлекеттік органдардың қызметкерлері
құқық қорғау органдарының қызметкерлері
сот үкімі бойынша қылмыстық-атқару жүйесі мекемелерінде жазасын өтеп жүргендер
уақытша ұстау изоляторлары мен тергеу изоляторларында отырғандар.
Мемлекет 11,12, 13-тармақтардан басқа 12 тармақ үшін жарна аударады. Азаматтардың бұл санаттарына ведомстволық желілердің мекемелерінде қызмет көрсетіледі
ӘМСҚ-ға аударымдар мен жарналар жинау қалай жүргізіледі?
ӘМСҚ жұмысшылар мен жұмыс берушілер тарабынан берілетін жарналар мен аударымдарды, сондай-ақ ТМККК үшін берілетін нысаналы трансферттерді жинақтайды.
Қазақстанда қолданылып отырған тәжірибеге сәйкес ӘМСҚ-ға түсетін түсімдерді Мемлекеттік кірістер комитетінің бақылауына беруді бекіту ұсынылып отыр, мұндай тәсіл міндетті қоғамдық сақтандыру жүйесі бар көптеген елдерде қолданылады.
Бұл сондай-ақ қосымша жарна жинау желісін құрмай-ақ, қазірдің өзінде орныққан және жұмыс істейтін жүйені, яғни кем дегенде әкімшілік шығыстарды және көп дегенде тиімділікті сақтауға мүмкіндік береді.
Мемлекеттік корпорация дербес ұйым ретінде барлық түсімдердің дербестендірілген есебін жүргізетін болады.
Мемлекеттік кіріс комитеті мен Мемлекеттік корпорация жүйелері арасында қажетті мәліметтерді ұсына отырып, ақпарат алмасу күнделікті негізде жүзеге асырылатын болады.
МӘМС жағдайында медициналық қызмет сапасын бағалау қалай жүзеге асырылады?
МӘМС шеңберінде медициналық қызмет сапасын қамтамасыз ету жүйесі келесілерге бағытталады:
пациенттердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету;
клиникалық және экономикалық тиімділікті қамтамасыз ету;
медициналық қызметтерді жеткізушілердің мақсатты көрсеткіштері мен индикаторларындағы жетістітері.
Медициналық және фармацевтикалық қызметті бақылау комитеті (МФҚБК) және Министрлік мемлекеттік бақылауды, оның ішінде келесілерді жүзеге асырады:
денсаулық сақтау саласындағы стандарттардың сақталуын бақылауды; өлім-жітіммен аяқталған оқиғаларды, оның ішінде ӘМСҚ-ның сұрау салуы бойынша тексеруді;
пациенттердің шағымдарын тексеруді. ӘМС қоры медициналық ұйыммен жасасқан шарттың негізінде тексеруді, оның ішінде:
• емделіп шығу жағдайының көлемі мен сапасына сараптаманы;
• ДЗ мен ММБ тағайындау негізділігінің сараптамасын;
• өнім берушілер қызметінің түпкілікті нәтиже индикаторларының мониторингтерін жүзеге асыратын болады.
Медициналық қызмет көрсету сапасы жөніндегі біріккен комиссия диагностика мен емдеудің клиникалық хаттамаларын, медициналық көмекті ұйымдастыру стандарттарын, медициналық және фармацевтикалық білім беру, дәрілік қамтамасыз ету, денсаулық сақтау саласындағы сапаны бақылау мен қолжетімді қызмет жүйесін жетілдіруді қамтамасыз ететін болады.
МӘМС жағдайында медициналық қызмет өнімін берушіні таңдау қалай жүзеге асырылатын болады?
Өнім берушілерді таңдау және медициналық қызметтерді сатып алу ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі бекітетін Шарт жасасудың бірыңғай ережесіне сәйкес екі кезеңдік модель бойынша жүзеге асырылатын болады.
ӘМСҚ МӘМС шеңберінде де, сондай-ақ ТМККК бойынша да Стратегиялық сатып алушы рөлінде болады.
Бірінші кезеңде барлық медициналық ұйымдар Бірыңғай медициналық қызмет өнім берушілерінің тіркеліміне енгізіледі. Белгіленген ең төменгі талаптарға сәйкес болған жағдайда өнім берушілер екінші кезеңге өтеді.
Екінші кезең өнім беруші мен ӘМСҚ (аумақтық филиал) арасындағы келіссөз үдерісінен тұрады, онда келісілген қызметтер көлемі, ақы төлеу мөлшері және нәтиже индикаторлары анықталады.
Медициналық қызметтерді көрсетуге арналған келісім шартқа қол қою рәсімнің нәтижесі болып табылады.
Өздерінің ақпараттық жүйелері және оларды құру мүмкіндіктері жоқ медициналық ұйымдар жеке кабинет арқылы электрондық денсаулық сақтау жүйесінде жұмыс істеу үшін оған кіру кілтін алады, осылайша сөйлесу бөлігінен басқа процесс автоматтандырылады.
Бірыңғай медициналық қызмет өнім берушілерінің тіркеліміндегі мәліметтер автоматты түрде актуализацияланады, оның ішінде өнім берушілердің оң және теріс рейтингілері бойынша, мұндай рейтингілер көрсетілген қызметтер сапасын бағалау нәтижесі бойынша ӘМСҚ қалыптастырылады. Бірегей медициналық қызметтер өнімін берушілері (жоғары мамандандырылған, жоғары технологиялық) бір ғана сатылу көзі әдісі арқылы сызбадан тыс тартылуы мүмкін.

Қ.Бердіқұлов
Қазығұрт аудандық орталық аурухананың бас дәрігері

Депрессия, кел, сөйлесейік!

Дүйсенбі, 24 Сәуір 2017 10:44

Қазақстан Республикасы Президентінің 2016-жылғы 15-қаңтардағы №176 Жарлығымен бекітілген Қазақстан Республикасының денсаулық сақтау саласын дамытудың 2016-2019 жылдарға арналған «Денсаулық» мемлекеттік бағдарламасын тиімді іске асыру шеңберінде ҚР ДСМ «Салауатты өмір салтын қалыптастыру проблемаларының ұлттық орталығы» мен Республикалық психикалық денсаулық ғылыми-практикалық орталығының ұйымдастыру-әдістемелік жетекшілігімен 2017-жылдың 7-сәуір күні жуырда «Қазығұрт аудандық емханасы» МКҚК психолог мамандары мен әлеуметтік қызметкерлері және де салауатты өмір салтын қалыптастыру орталығының мамандарымен бірлесе отырып, «Депрессия, кел, сөйлесейік!» атты ашық есік күнін өткізіп, халықтың танымын арттыру мақсатында түрлі тақырыпта парақшалар таратып, түсіндіру жұмыстарын жүргізді. «Депрессия, кел, сөйлесейік!» тақырыбы бойынша емхана ішіне тәрбиеге байланысты нақыл сөздер жазылған парақшалар ілінді.

90762826
Осы тақырыпқа сай арнайы парақша шығарылды. Аталмыш тақырыпқа байланысты медицина қызметкерлерінің қатысуымен тренинг ұйымдастырылды.
Келесі кезекте дәл осы тақырыппен іс-шара орталық саябақта, орталық алаңда жалғасын тауып, халыққа түсінік жұмысы жүргізілді. «Көңіл күй күйзелісінің алдын алу», «Депрессия, кел, сөйлесейік!», «Салауатты өмір салтын ұстан!», «Дұрыс тамақтанудың 12 қағидасы», «Өзіңді қорға!», «Отбасын жоспарлау», «Өз денсаулығыңызды күтіңіз – медициналық тексеруден өтіңіз!», «Жасөспірімдер мен жастардың репродуктивтік денсаулығы», «Саламатты отбасын құрамыз!», «Қауіпсіздік ережелерін білу, жарақаттанудан сақтайды!», «Жасы ұлғайған адамдардың физикалық белсенділігі», «Ішімдік және оның салдары!», «Тоқішектің обыры жайлы нені білуі қажет?», «Жүктіліктің жайсыз белгілері!», «Контрацепция тәсілдері» т. б. өмірге қажетті парақшалары таратылды.
Аталған іс-шара бойынша СӨСҚО және емхананың емдеу мекемелерінің психолог мамандары, әлеуметтік қызметкерлері белсене қатысып, науқастарға түсіндіру жүргізіп, іс-шараны өз деңгейінде орындап шықты.

Гүлзат ҚАМБАРОВА,

«Қазығұрт аудандық емханасының»
бас психологы.

Қазығұртты көркейтейік

Дүйсенбі, 24 Сәуір 2017 10:18

«Бейбітшілік» көшесі тұрғындарының алдында сөз бастаған Қазығұрт ауданының Құрметті азаматы, Т. Рысқұлов мектеп-лицейі ата-аналар комитетінің төрағасы, сол көшенің бетке ұстары Әліпбай Емқұлов «Қазығұрт ауылының көріктенуі тап осы өзіміз тұратын көшеден басталады», – деп жұртты бір сілкіндірді. Онан соң отырған үйлерінің көше бетіне ағаш отырғызбаған бірнеше жас отбасыларына сын айтты.
Ағын су жүретін арықты тазалауды бастамаған Байжігітов Ақанға ескерту жасады. Көшенің етек жағындағы бір-екі үйде тау-тау болып құм-шағалдың жатқаны сөз болып, оны тез арада ауданның ішіне кіргізіп алу ұсынылды. Әлекеңнің айтуына қарағанда бұл көшенің өзіндік тарихы бар екен. Мұнда екі бірдей майданның ардагерлері Әділ Сасбұқаев пен Жолдас Әлханов тұр ыпты. Аула ішіне жеміс ағаштарын көше жақ бетке гүл қондыруды осы кісілер бастап кеткен екен.

«Отбасыларға қуаныш сыйлайық»

Дүйсенбі, 24 Сәуір 2017 10:14

«Жалынды жастар» қоғамдық бірлестігінің ұйымдастыруымен Қазақстанның шет елдегі елшілердің жұбайларының демеушілігімен әлеуметтік жағынан аз қамтамасыз етілген, тұрмысы төмен отбасыларға қаржылай көмек беру мақсатында «Отбасыларға қуаныш сыйлайық» атты қайырымдылық акциясы болды. «Жалынды жастар» қоғамдық бірлестігінің жетекшісі Сардор Исманов пен Қ.Сәтбаев атындағы мектеп-лицейінің әлеуметтік педагогы Ләззат Жолдасова әлеуметтік жағынан аз қамтамасыз етілген, тұрмысы төмен отбасылармен кездесулер өткізіп, олардың көмекке зәру екендігі анықталды. Жалпы 20 отбасыға көмек көрсетілсе, оның ішінде Қ.Сәтбаев мектеп-лицейіне қарасты, көмекті қажет ететін әлеуметтік жағынан аз қамтамасыз етілген 8 отбасының әрқайсысына 30 мың теңге көлемінде азық-түлік, сондай-ақ, балаларға спортқа арналған киім және аяқ киім алып берілді.

awcCJB8VH00XXKXI-lgИмамдар өлім жөнелтудің қонақасы мәзірін бекітті

Ақтөбе облысында имамдар өлім жөнелтудің шығындары жөнінде әлеуметтік сауалнама жүргізді. Респонденттердің 85 пайыздан астамы «ысырапшылыққа қарсы» екендерін білдірген, бірақ мамандар: «қаза көрген әулеттер «ел не дейді?» деп қысылады, сондықтан, қаза шығындары азаймай тұр», – дейді. Ақтөбе облысының имамдары сәуірдің 13-і күні қазаның қонақасы мәзірінің үлгісін бекітті.

Кездесуде Мемлекет басшысына «Қазатомөнеркәсіп» ұлттық атом компаниясы» акционерлік қоғамы жұмысының нәтижелері туралы есеп берілді, сондай-ақ, жалпы атом саласын дамыту барысы жөнінде мәлімет ұсынылды.

d05058103277d911cfee1cafdd7d49db

ҮЗДІК ӘЛЕУМЕТТІК ЖОБАЛАР

Жұма, 31 Наурыз 2017 09:22

Облыста «Қазақстанда іске асырылатын үздік әлеуметтік жобалар» бойынша іріктеу өткізіледі. Бұл іс-шараға қоғамдық бірлестіктер, мүгедектер ұйымдары, мекемелер, ведемстволар, жеке тұлғалар және басқа да үкіметтік емес ұйымдар қатыса алады.

Кәсіпкерліктің дамуы – мемлекет экономикасының одан әрі дамуының бірден бір көзі екендігі айдан анық. Кез-келген елде нормативтік-құқықтық актілер кәсіпкерлік қызмет саласында туындайтын дауды реттейтін құрал болып табылады. Осы орайда, 2016-жылдың 1-қаңтарынан елімізде ең алғашқы Кәсіпкерлік кодексі күшіне енді. Бұл кодекстің қолданысқа енгізілуі Қазақстан Республикасының біршама заңнамаларының қажеттілігін айқындап, «Бәсекелестік туралы», «Жеке кәсіпкерлік туралы» және тағы басқа заңнамалардың күшін жоюмен сәйкес келді. Демек, қазіргі таңдағы елдің экономикасына түбегейлі өзгерістер енгізу мақсатында заңнаманың бір саласы екіншісінің орнына келіп отырғанын байқауға болады.

2016-жылы Қазығұрт аудандық прокуратурасына жеке және заңды тұлғалардан 271 арыз-шағым жолданса, болса, оның 128-і немесе 47,2 пайызы сотқа дейінгі тергеп-тексеру заңдылығын қадағалау саласына  түскен.