НҰРСҰЛТАН НАЗАРБАЕВ ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ӘУЕЖАЙЫ ӘЛЕМГЕ ЕСІГІН АЙҚАРА АШТЫ

Дүйсенбі, 26 Маусым 2017 09:51 Жарияланды Саясат Оқылды 305 рет

Енді бүкіл әлем бас қаламыздың халықаралық әуежайын Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың аты-жөнімен атайтын болады. Сарап­шылардың айтуынша, бұл халықаралық тәжіри­беге толық сәйкес келеді. Яғни, еліміз өзгеден алабөтен, дамыған елдер ұста­нымына қайшы келер тосын ештеңе де ойлап тауып отырған жоқ.

a6d83b5518e5f4cba807dc37dc93011b-640x480


Мәселен, әлемдік алпауыт ел – Америка Құрама Штаттарының Нью-Йорктегі аса ірі халықаралық әуежайы осы мемлекеттің президенті болған Джон Кеннедидің атымен аталады және John F.Kennedy International Airport деген рес­ми атауға ие. Бұл әуежай – әлемдегі біраз әуекомпаниялар үшін «халықаралық хаб».
Бауырлас түркі елінің ғана емес, бүкіл Еуропаның ең ірі «әуе қақпасы» (Еуропа бойынша 3-орында) – Ыстам­бұлдағы әуежайға 1980 жылы Түркияның тұңғыш президенті және барша түріктің ұлттық қаһарманы Мұстафа Кемал Ататүріктің есімі берілген, ол İstanbul Atatürk Havalimanı деп аталады.
Тіпті алысқа бармай-ақ, посткеңестік кеңістіктегі бауырлас ел – Әзірбайжанды алсақ, оның астанасы Бакудің халық­аралық әуежайы 2004 жылы Әзірбай­жанның үшінші президенті Гейдар Әлиевтің есімімен қайта аталды (Heydar Aliyev International Airport).
Сарапшылардың мәліме­тінше, бүгінде әлемнің 30-дан астам елінде «әуе қақпалары» сол елдердің көрнекті мемле­кет қайраткерлерінің есімімен аталады.
Елбасының есімі Қазақстанда бұған дейін «Назарбаев зияткерлік мектеп­теріне» және «Назарбаев универси­тетіне» берілген болатын. Әрине, қандай да бір озық мектеп жайында халық­аралық дең­гейде оқушылар мен олардың ата-ана­лары, сондай-ақ ұстаздар қауымы жақсы білуі мүмкін. Әлемдік белді универ­ситеттер болса, ғылыми ортада, акаде­миялық қоғамдастықта кеңінен танымал.
Әуежайдың жөні бөлек. Алыстан ат арылтып жеткен шетелдік қарапайым қонақтар да, аты әлемге мәшһүр мәр­тебелі меймандар да кез келген елмен танысуды сол мемлекеттің басты «әуе қақпасынан» бастайды. Тіпті Қазақ­станға кірмейтін, тек өз бағдарында Астанадан басқа ұшаққа отыратын транзиттік жолау­шылардың аузында да енді «Назарбаев» болады.
Нұрсұлтан Назарбаев халықаралық әуежайының жаңа терминалы әсем­дігімен тамсандырып қана қоймайды, ол сондай-ақ өз уақытынан озуымен таңдан­дырады. Онда тіпті еуропалық дамыған елдерде де жоқ жаңалықтар ендірілген. Атап айтқанда, әуежай басшылығының мәліметінше, мұнда өнімдігі сағатына 1200 сөмкені қам­титын жартылай авто­мат­тан­дырылған жүк өңдеу жүйесі ор­натылған. Жүк өңдеудің осы жүйесі Еу­ропада тек 2020 жылдан бастап жаппай енгізіле баста­мақ. Бұл жүйе сезік туды­ратын жүктерді өзі анықтап, оны тер­ми­налдың басқа бөлігіне шығарып жібереді.
Жаңа терминалдың жобалық қуат­ты­лығы жылына 5 миллион адамды құрайды. Қауырт шақтарда сағатына 1775 жолаушыға дейін өткізе алады екен. Жалпы алғанда, енді Астананың «әуе қақпасы» жылына 8 миллионнан астам жолаушыға қызмет көрсетуге қабі­летті болады. Ол ішкі және халық­аралық рейстерден келетін 12 ұшақты бір уақытта қабылдай алады.

Айхан ШӘРІП